به اراضی میگویند که :اولا مالک  بالفعلداشته باشند هر چند مالک فعلی آن مشخص نباشد  ثانیا مشغول  به  کست  و زرع آبادی از هر قبیل اعم از بنا  و قنات و اشجار و غیره نباشد ثالثا  مالک برای  مدتی نا  معلوم  و نا محدود از  آبادی آن چشم  پوشیده باشد. رابعا از اراضی بستر رود خانه و انهار عمومی و حریم آن ها نباشد غالبا زمین  بایر را به حساب زمین موات  میگذارند  .

اراضی  دولتی  اعم از ثبت شده و ثبت نشده دایر و بایر عبارت است از : الف)اراضی بودن  ب) اراضی که به نحوی از انحا به دولت منتقل شده است اعم از طریق اصلاحات ارضی (خالصه) مجهول المالک و غیره ... ج) اراضی  متعلق به دولت  که در اختیار اشخاص حقیقی و حقوقی یا  موسسات  دولتی  قرار دارد و به علت  عدم  استفاده یا عدم  اجرا مفاد قرارداد به دولت  برگردانده شده است ( بند 10  ماده 1 از آیین نامه  اجرایی (لایحه  قانونی اصلاح لایحه  قانونی واگذاری و احیا  اراضی درحکومت  جمهوری اسلامی ایران مصوب 1359/2/31 شورای انقلاب) 

اراضی شهری زمین هایی است  که در محدوده  قانونی وحریم استحفاظی شهر ها و شهرک قرار گرفته است . (ماده 2 قانون زمین شهری مصوب 1366/6/22)

به اراضی  میگویند که :اولا سابقه مالکیت خصوصی مسلم داشته باشد ثانیا فعلا مشغول به کشت و زرع و آبادی  نباشد ثالثا مالک سابق از مالکیت آن چشم پوشیده باشد  .

زمین های غیر آبادی است که سابقه احیا و بهره برداری ندارد و به صورت طبیعی باقی مانده است. (بند  3 واژه نامه از لایه قانونی اصلاح لایحه قانونی واگذاری و احیا اراضی در حکومت جمهوری اسلامی ایران مصوب 1359/1/26 شورای انقلاب ) اراضی موات شهری زمین هایی است که سابقه عمران و احیا نداشته باشد . (ماده 3 قانون اراضی شهری مصوب 1360/12/27) به اراضی میگویند که :اولا سابقه مالکیت خصوصی آن معتوم نباشد یعنی مجهول ثانیا مشغول به کشت و زرع و آبادی  نباشد ثالثا بالفعل مالک نداشته باشد . 

استعلام ورقه بهادار و متحد الشکلی است که به وسیله  دولت  چاپ و منتشر میشود  و  سفید  آن از  طرف  ادارات  ثبت  در  قبال  اخذ  بهاء به  دفاتر  اسناد  رسمی  تحویل  میگردد . ( که حلیه به صورت الکترونیکی است ) دفاتر اسناد رسمی مکلف هستند  هنگام  انجام  هر  گونه   معامله  نسبت  به  املاک  قبلا جریان ثبتی آن ها را از اداره  ثبت محل  وقوع ملک  استعلام  نمایند هم چنین  پاره ای  از  دستگاه های  اجرایی ذیزبط و یا  مراجع  قضائی صالحه  نیز  در  مواقع  ضروری  و  لازم مجاز به  استعلام جریان  ثبتی  املاک جاری هستند  اعتبار  پاسخ استعلامیه  هائی  که  محل  وقوع  دفتر  خانه  و  اداره  ثبت در  یک  شهر  است  یک ماه  و  دوایر  شعب  تابعه  همان  حوزه  چهل و پنج  روز  است .( بند 28 مجموعه  بخشنامه های  ثبتی ) برای  هر  ملک  یا  یک  صفحه  دفتر  املاک  یک  استعلامیه  تنظیم میشود  و  قید  چند  شماهر ملک روی یک  استعلام  جایز نیست (بند 31 مجموعه بخشنامه  های  ثبتی )

تملک حاصل میشود : 1_ به احیا  اراضی  موات و حیازت اشیائ مباحه  2_ به  وسیله عقود وتعهدات ، 3_  به  وسیله  اخذ  به  شفعه 4_ به ارث (ماده 140 از قانون مدنی )

به هر لفظ یا فعلی واقع میگردد که دلالت بر بهم زدن معامله با رضایت دو طرفه معامله کند (ماده 284 قانون مدنی)

چنانچه  دو  یا  یا چند  نفر  نسبت به ملکی به طور مشاعمالکیت  داشته  باشند  هر  یک  از آنه میتوانند  نسبت به افراز سهمی سهمی  خود  از سایر مالکین دیگر اقدام  نمایند این  عمل  را  در  اصطلاح  حقوقی  و  ثبتی  افراز گویند